http://www.dailynews.co.th/article/44/105748

วันศุกร์ที่ 2 กรกฎาคม 2553 เวลา 00:00 น.

​พจนานุกรม​ ​ฉบับ​ราชบัณฑิตยสถาน​ พ.ศ. ๒๕๔๒ ​อธิบาย​ว่า​ ​กัลปนา​ ​เป็น​คำ​กริยา​หมาย​ถึง​ ​เจาะ​จง​ให้​ ​ถ้า​เป็น​คำ​นาม​หมาย​ถึง​ ​ที่​ดิน​หรือ​สิ่ง​อื่น​เช่น​อาคาร​ซึ่ง​เจ้า​ของ​อุทิศ​ผล​ประโยชน์​ให้​แก่​วัด​หรือ​ศาสนา​ ​อีก​ความ​หมาย​หนึ่ง​คือ​ ​ส่วน​บุญ​ที่​ผู้​ทํา​อุทิศ​ให้​แก่​ผู้​ตาย​  ​และ​ใน​สารานุกรม​ประวัติศาสตร์​ไทย​ ​ฉบับ​ราชบัณฑิตยสถาน​ ​เล่ม​ ๑ ​ได้​อธิบาย​คำ​ว่า​ ​กัลปนา​ ​ไว้​อย่าง​ละเอียด​ดัง​นี้​

​คำ​ว่า​ ​กัลปนา​ ​มา​จาก​คำ​ภาษา​บาลี​และ​ภาษา​สันสกฤต​ว่า​ กปฺ​ปน​า ​แปล​ว่า​ ​อุทิศ​ให้​ ​เจาะ​จง​ให้​ ​หรือ​ยก​ให้​ ​เดิม​หมาย​ถึง​ ​ส่วน​บุญ​ที่​ผู้​ทำ​อุทิศ​ให้​แก่​ผู้​ตาย​โดย​เชื่อ​ว่า​จะ​ช่วย​ผู้​ตาย​ให้​ประสบ​ผล​สำเร็จ​ตาม​ความ​ปรารถนา​ของ​ผู้​อุทิศ​ให้​ ​เรียก​ว่า​ ​กัลปนา​บุญ​ ​หรือ​กัลปนา​ผล​ ​ต่อม​า​ความ​หมาย​ขยาย​กว้าง​ออก​ไป​กว่า​เดิม​คือ​หมาย​ถึง​ ​ที่​ดิน​ ​เรือกสวน​ ​ไร่​นา​ ​สิ่ง​ของ​ ​และ​คนที​่​ผู้​เป็น​เจ้า​ของ​หรือ​เจ้า​นาย​อุทิศ​ให้​แก่​ศาสนา​ด้วย​ ​เช่น​ ​กัลปนา​ที่​ ​หรือ​ ​ที่​กัลปนา​ ​คือ​ ​ที่​ดิน​ที่​ผู้​เป็น​เจ้า​ของ​อุทิศ​เฉพาะ​ ​ผล​ประโยชน์​ให้​แก่​ศาสนา​หรือ​เพื่อ​บำรุง​ศา​สน​สถาน​ ​แต่​กรรม​สิทธิ์​ใน​ที่​ดิน​ยัง​เป็น​ของ​เจ้า​ของ​ที่​ดิน​นั้น​อยู่​ ​กัลปนา​สัตว์​ ​หรือ​ ​กัลปนา​สิ่ง​ของ​ ​คือ​ ​สัตว์​หรือ​สิ่ง​ของ​ที่​มี​ผู้​ถวาย​แก่​ศาสนา​ ​กัลปนา​คน​ ​คือ​ ​คนที​่​ผู้​เป็น​เจ้า​นาย​ ​ยก​ให้​แก่​ศาสนา​เพื่อ​ปรนนิบัติ​พระ​สงฆ์​ ​หรือ​ดู​แล​รักษา​ศา​สน​สถาน​ ​ซึ่ง​เรา​มัก​เรียก​กัน​ว่า​ ​ข้า​พระ​โยม​สงฆ์​ ​หรือ​ถ้า​ยก​ให้​แก่​ศาสนา​พราหมณ์​ก็​จะ​เรียก​ว่า​ ​ข้า​พระ​นารายณ์​ ​หรือ​ ​ข้า​พระ​อิศวร​ ​คนที​่​กัลปนา​เป็น​ข้า​พระ​แล้ว​จะ​ได้​รับ​ยก​เว้น​การ​เกณฑ์​ไป​รบ​และ​เรื่อง​อื่น​ ๆ ​เช่น​ ​การ​ทำงาน​ให้​หลวง​ ​การ​เสีย​ภาษี​อากร​

​ส่วน​การ​พระ​ราช​ทาน​ที่​กัลปนา​หรือ​ข้า​พระ​ของ​พระ​มหา​กษัตริย์​นั้น​ ​มัก​จะ​กระทำ​เมื่อ​มี​การ​สร้าง​หรือ​บูรณะ​ศา​สน​สถาน​ใหม่​ ​โดย​จะ​ประกาศ​เป็น​พระ​ราช​โองการ​ ​จัด​ทำ​พระ​ตำรา​บรม​ราช​ู​ทิศ​เพื่อ​อธิบาย​ถึง​เหตุ​ผล​ใน​การ​พระ​ราช​ทาน​ ​พระ​ราช​อธิษฐาน​ ​สาร​ ​บัญชี​สิ่ง​ที่​กัลปนา​ ​และ​ระบุ​คำ​สาป​แช่ง​ผู้​ล่วง​ละเมิด​ที่​กัลปนา​หรือ​ข้า​พระ​ดัง​กล่าว​ ​พระ​ราช​บัญญัติ​คณะ​สงฆ์​ พ.ศ. ๒๕๓๕ ​ระบุ​ว่า​ ​ที่​กัลปนา​ ​คือ​ ​ที่​ซึ่ง​มี​ผู้​อุทิศ​แต่​ผล​ประโยชน์​ให้​วัด​หรือ​พระ​ศาสนา​.

ปิย​รัตน์​  ​อินทร์​อ่อน​

ใส่ความเห็น

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s