เมือง​ ​กับ​ ​มหา​นคร​

Posted: มกราคม 2, 2013 in _องค์ความรู้ภาษาไทย
ป้ายกำกับ:, , ,

http://www.dailynews.co.th/article/44/81322

วันอังคารที่ 16 มีนาคม 2553 เวลา 00:00 น.

​ท่าน​เคย​สงสัย​หรือ​ไม่​ว่า​ “​เมือง​” ​กับ​ “​มหา​นคร​” ​ต่าง​กัน​อย่าง​ไร​ ​เหตุ​ใด​เมือง​บาง​เมือง​จึง​ได้​ชื่อ​ว่า​เป็น​มหา​นคร​ ​มี​หลัก​เกณฑ์​อย่าง​ไร​จึง​เรียก​ว่า​ ​มหา​นคร​

​พจนานุกรม​ศัพท์​ภูมิศาสตร์​ ​ฉบับ​ราชบัณฑิตยสถาน​ ​ได้​ให้​คำ​นิยาม​ของ​ “​เมือง​” (town) ​ว่า​ ​พื้น​ที่​ตั้ง​ชุม​ชน​ซึ่ง​ ​มี​ขนาด​ใหญ่​กว่า​หมู่​บ้าน​ ​มี​สาธารณูปโภค​และ​สาธารณูปการ​ ​โดย​มี​องค์​กร​ปก​ครอง​ส่วน​ท้อง​ถิ่น​ดู​แล​และ​จัดการ​ ​อาจ​เรียก​เมือง​ต่าง​ ๆ ​ตาม​ลักษณะ​กิจ​กรรม​ที่​สำคัญ​ใน​เมือง​นั้น​ ๆ ​เช่น​ ​เมือง​การ​ค้า​ ​เมือง​อุตสาหกรรม​ ​หรือ​ตาม​สถาน​ที่​ตั้ง​ ​เช่น​ ​เมือง​ชาย​ทะเล​ ​หรือ​เมือง​ท่า​ทาง​ทะเล​

​ส่วน​คำ​ว่า​ “​มหา​นคร​” ​ราช​บัณ ฑิตย​สถาน​บัญญัติ​จาก​คำ​ว่า​ metropolis  ​หมาย​ถึง​ ​เมือง​ขนาด​ใหญ่​มาก​หรือ​เมือง​แม่​ของ​รัฐ​หรือ​ประเทศ​ ​มี​ความ​สำคัญ​ทั้ง​ใน​ทาง​เศรษฐกิจ​และ​วัฒนธรรม​ ​ลักษณะ​สำคัญ​ของ​มหา​นคร​ ​คือ​ ​ประการ​แรก​ ​เป็น​ศูนย์​กลาง​การ​ปก​ครอง​ ​เศรษฐกิจ​การ​เงิน​ ​สังคม​และ​วัฒนธรรม​ ​สามารถ​ที่​จะ​ดึง​เอา​ผล​ผลิต​ของ​ประเทศ​นั้น​ ๆ ​มา​อยู่​ภาย​ใน​เขต​เมือง​ใหญ่​ ​เพื่อ​การ​เก็บ​รวบ​รวม​ ​การ​ค้า​ขาย​และ​การ​ขน​ส่ง​ ​ตาม​ปรกติ​แหล่ง​อุตสาหกรรม​จะ​ตั้ง​อยู่​ภาย​ใน​หรือ​ใกล้​มหา​นคร​ด้วย​ ​ประการ​ที่​ ๒ ​ตั้ง​อยู่​โดด​ ๆ ​ไม่​มี​อาณา​เขต​ติด​ต่อ​กับ​มหา​นคร​อื่น​ ๆ ​ถ้า​ติด​ต่อ​กับ​ชุม​ชน​เมือง​อื่น​ ๆ ​จะ​กลาย​เป็น​อภิ​มหา​นคร​ (megalopolis) ​ซึ่ง​ก็​คือ​ ​เขต​ที่​มี​เมือง​และ​นคร​ใหญ่​ ๆ ​อยู่​หนา​แน่น​ติด​ต่อ​กัน​ ​ตัว​อย่าง​เช่น​ ​ทาง​ชาย​ฝั่ง​ของ​สหรัฐ​อเมริกา​ด้าน​มหาสมุทร​แอ​ต​แลน​ติ​ก ​ตั้ง​แต่​ทาง​ใต้​ของ​เมือง​บอ​สตัน​ลง​มา​ถึง​ ​กรุง​วอ​ชิง​ตัน​ ​ดี​.​ซี​. ​ซึ่ง​มี​เมือง​เรียง​ราย​เป็น​จำนวน​มาก​ ​และ​มี​ประชา​กรอ​าศั​ยอ​ยู่​หนา​แน่น​

​ตัว​อย่าง​มหา​นคร​ที่​เห็น​ได้​ชัดเจน​ ​คือ​ ​กรุง​เทพ​มหา​นคร​ ​ซึ่ง​ยัง​มี​ลักษณะ​ของ​ความ​เป็น​ “​เอก​นคร​ ​หรือ​ ​เมือง​โต​เดี่ยว​” (primate city) ​ด้วย​ ​คือ​ ​เป็น​เมือง​ที่​มี​ขนาด​ใหญ่​ที่​สุด​ของ​ประเทศ​ ​และ​ใหญ่​กว่า​เมือง​ใน​ระดับ​รอง​ลง​มา​มาก​กว่า​ ๒-๓ ​เท่า​ ​ทั้ง​นี้​ ​เนื่อง​จาก​มี​การ​ขยาย​ตัว​ของ​เมือง​มาก​กว่า​เมือง​อื่น​ ๆ ​จน​เกิด​ความ​แตก​ต่าง​ใน​ขนาด​ของ​ประชา​กรอ​ย่าง​เห็น​ได้​ชัด​ ​มี​ผู้​เปรียบ​เทียบ​เมือง​เอก​นคร​นี้​ว่า​เป็น​มหา​นคร​

​อิส​ริ​ยา​ ​เลา​ห​ตี​ราน​นท​์

ใส่ความเห็น

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s