http://www.dailynews.co.th/article/44/82660

วันอังคารที่ 23 มีนาคม 2553 เวลา 00:00 น.

​การ​แสดง​ปาง​ (​มุทรา​) ​ด้วย​พระ​หัตถ์​ของ​พระ​พุทธ​รูป​เป็น​ที่​ยอม​รับ​และ​ใช้​สืบ​ต่อ​กัน​มา​ช้า​นาน​ ​จน​กลาย​เป็น​แบบ​อย่าง​ที่​กระทำ​ขึ้น​เพื่อ​แสดง​ ​ทิพ​ยก​ิ​ริ​ยา​ ​การ​แสดง​ปาง​ของ​พระ​พุทธ​รูป​ใน​ประเทศ​ต่าง​ ๆ ​มี​ปาง​ที่​นิยม​สร้าง​ขึ้น​ตรง​กัน​ ๖ ​ปาง​ ​ดัง​ที่​หนังสือ​ ​ศิลปกรรม​ไทย​ : ​พระ​พุทธ​ปฏิมา​ ​พระ​บรม​มหาราช​วัง​ ​วัด​ ​เรือน​ไทย​ภาค​กลาง​ ​ฉบับ​ราชบัณฑิตยสถาน​  ​กล่าว​ถึง​ไว้​ ​มีด​ัง​นี้​

๑. ​ปาง​ประทาน​พร​ ​หรือ​ วร​ธ​ะ​มุทรา​ ​ใช้​กับ​พระ​พุทธ​รูป​ยืน​ ​แสดง​ท่า​ห้อย​พระ​หัตถ์​ขวา​ลง​หงาย​ฝ่า​พระ​หัตถ์​ออก​ยื่น​ไป​ข้าง​หน้า​เล็ก​น้อย​ ​พระ​หัตถ์​ซ้าย​มี​ทั้ง​แบบ​ที่​ยก​ขึ้น​จับ​ชาย​จีวร​ไว้​ ​และ​แบบ​ที่​ห้อย​ลง​ข้าง​พระ​วรกาย​หรือ​อาจ​ทำ​กลับ​กัน​

๒. ​ปาง​ประทาน​อภัย​ ​หรือ​ อภ​ยะ​มุทรา​ ​ใช้​กับ​พระ​พุทธ​รูป​ยืน​ ​แสดง​ท่า​ยก​พระ​หัตถ์​ขวา​ยื่น​ออก​ไป​ข้าง​หน้า​ ​ฝ่า​พระ​หัตถ์​หัน​ออก​และ​เหยียด​พระ​กร​ตรง​ ​มี​ทั้ง​ที่​ยก​เพียง​พระ​หัตถ์​เดียว​และ​ยก​ ๒ ​พระ​หัตถ์​ ​ท่า​ที่​ยก​ทั้ง​ ๒ ​พระ​หัตถ์​นั้น​ตรง​กับ​ ​ปาง​ห้าม​สมุทร​

๓. ​ปาง​เทศนา​ ​หรือ​ ​วิ​ตา​รก​ะ​มุทรา​ ​แสดง​ท่า​ยก​พระ​หัตถ์​ขวา​ขึ้น​ ​หัน​ฝ่า​พระ​หัตถ์​ยื่น​ออก​ไป​ข้าง​หน้า​ ​นิ้ว​หัว​แม่​มือ​บิด​เข้า​แตะ​โคน​นิ้ว​ชี้​แสดง​ท่า​สั่ง​สอน​ ​พระ​หัตถ์​ซ้าย​ห้อย​ลง​ข้าง​พระ​วรกาย​

๔. ​ปาง​ปฐมเทศนา​ ​หรือ​ ​ธัมมะ​จักร​า​มุทรา​ ​แสดง​ท่า​ยก​พระ​หัตถ์​ขวา​ขึ้น​ ​ฝ่า​พระ​หัตถ์​ยื่น​ออก​ไป​ข้าง​หน้า​ ​กรีด​นิ้ว​พระ​หัตถ์​เป็น​วง​ใน​ลักษณะ​ธรรม​จักร​ ​และ​ยัง​มี​ที่​ยก​พระ​หัตถ์​ซ้าย​ขึ้น​เป็น​เชิง​ประคอง​พระ​หัตถ์​ขวา​

๕. ​ปาง​มารวิชัย​ ​หรือ​ ​ภูมิ​ผัสสะ​มุทรา​ ​แสดง​ท่า​ทอด​พระ​หัตถ์​ขวา​ลง​พาด​พระ​ชานุ​ (​เข่า​) ​ที่​แสดง​ชี้​อ้าง​เอา​พระ​ธรณี​เป็น​พยาน​ใน​คราว​ตรัส​รู้​ ​พระ​หัตถ์​ซ้าย​ทอด​วาง​บน​พระ​เพลา​ ​แบ​ฝ่า​พระ​หัตถ์​ใน​ท่า​ปรกติ​

๖. ​ปาง​สมาธิ​ ​หรือ​ ​ธ​ยาน​ะ​มุทรา​ ​แสดง​ท่าว​าง​พระ​หัตถ์​ประสาน​กัน​บน​พระ​เพลา​ ​ส่วน​มาก​พระ​หัตถ์​ขวาว​าง​ทับ​พระ​หัตถ์​ซ้าย​ ​มัก​ใช้​กับ​พระ​พุทธ​รูป​นั่ง​ทั้ง​สมาธิ​ราบ​และ​สมาธิ​เพชร​

​นอก​จาก​นั้น​ยัง​มี​ท่า​ปลีก​ย่อย​อีก​ ๒ ​ท่า​ ​คือ​ ​ท่า​พิจารณา​ธรรม​ ​และ​ ​อัญชลี​มุทรา​ ​คือ​ท่า​พนม​มือ​ ​ซึ่ง​โดย​มาก​ใช้​กับ​พระ​พุทธ​รูป​ของ​พระ​พุทธ​เจ้า​ใน​อดีต​และ​พระ​สาวก​ ​ตลอด​จน​พระ​โพธิสัตว์​ของ​ฝ่าย​มหายาน​.

​พัช​นะ​ ​บุญ​ประดิษฐ์​

ใส่ความเห็น

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s