http://www.dailynews.co.th/article/44/44598

วันจันทร์ที่ 28 กันยายน 2552 เวลา 00:00 น.

เมื่อพูดถึง บันได ทุกคนรู้จักและคงนึกถึงส่วนประกอบสำคัญอย่างหนึ่งของอาคาร ที่มีลักษณะเป็นขั้น ๆ สำหรับก้าวขึ้นลงระหว่างชั้น อาจทำด้วยวัสดุต่าง ๆ ที่เหมือนหรือต่างกับอาคารนั้น ๆ

บันไดที่จะกล่าวถึงนี้ไม่ใช่ส่วนประกอบของอาคาร แต่เป็นงานศิลปกรรมที่เรียกว่า บันไดแก้ว ซึ่งมี ๒ ความหมายดังนี้

ความหมายแรก คือ เป็นภาพเขียนตามจินตนาการของช่างเขียนไทย มีปรากฏให้เห็นเป็นภาพ จิตรกรรมฝาผนัง ตามวัดต่าง ๆ ที่เขียนภาพพุทธประวัติ  โดยเขียนเป็นภาพบันไดแก้วทอดลงมาสู่โลกมนุษย์ และมักเขียนภาพบันได ๒ ข้างของบันไดแก้วเป็น บันไดทองและบันไดเงิน แต่บางแห่งเขียนเพียงบันไดแก้วอย่างเดียวก็มี  ภาพบันไดแก้วที่กล่าวถึงในพุทธประวัตินี้เป็นภาพตอนที่พระพุทธเจ้าเสด็จลงมาจากสวรรค์ แวดล้อมด้วยภาพเทวดา มนุษย์ และสัตว์นรก เป็นจำนวนมาก ตามพุทธประวัติเล่าว่าเมื่อพระพุทธองค์เสด็จลงมาจาก สวรรค์ชั้นดาวดึงส์ หลังวันออกพรรษาได้แสดงอภินิหาร โดยทรงเนรมิตให้โลกทั้ง ๓ โลก คือ โลกสวรรค์ โลกมนุษย์ และนรก มองเห็นกัน ภาพจิตรกรรมที่เขียน  จึงมีทั้งภาพเทวดา มนุษย์ และสัตว์นรก ปรากฏรายล้อมอยู่รอบ ๆ หากสนใจอยากชมภาพบันไดแก้วนอกจากดูได้ตามวัดแล้ว ยังไปชมภาพดังกล่าวได้ที่ พระที่นั่งพุทไธสวรรย์ ในบริเวณพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติพระนคร กรุงเทพฯ

บันไดแก้วความหมายที่ ๒ ไม่ใช่บันไดแต่เป็นที่พาดหรือวางพระแสงดาบราชศัสตราวุธ หรือใช้วางคัมภีร์ใบลาน  บันไดแก้วนี้จัดเป็นของสูงหรือมีความศักดิ์สิทธิ์  ลักษณะเป็นราวบันไดขนาดเล็กเรียงคู่ขนานห่างกันประมาณ ๒๐-๕๐ เซนติเมตร ไม่มีขั้นบันได  ตอนล่างทำเป็นฐานสำหรับยึดเพื่อให้ตั้งได้ จุดหรือตำแหน่งที่ควรเป็นขั้นบันไดเจาะเป็นช่องเว้าให้ตรงกันทั้ง ๒ ข้าง หรือทำหมุดยื่นออกมาเพื่อใช้เป็นที่พาดพระแสงหรือวางคัมภีร์ใบลาน  บันไดแก้วนี้ส่วนใหญ่ทำด้วยไม้ ตกแต่งเป็นลวดลายไทย นิยมทำเป็นลายรดน้ำและประดับกระจก  ในปัจจุบันอาจหาดูได้ยาก.

พัชนะ  บุญประดิษฐ์

ใส่ความเห็น

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s